Μια φορά ήτανε ένας σουλτάνος καλός και δίκαιος κι ήτανε και
αστρολόγος.
Μια μέρα ο βεζίρης λέγει του σουλτάνου πως είδε κάποια σημάδια στον
ουρανό, πως θα βρέξει στον κόσμο ένα τρελό νερό και πως, όποιος το πιει αυτό το
νερό, θα τρελαίνεται και πως όλοι οι άνθρωποι που ζούνε στην επικράτειά τους θα
το πιούνε και θα χάσουνε τα λογικά τους και δεν θα νιώθουνε πια τίποτα μήτε τι
είναι σωστό και τι ψεύτικο, μήτε τι είναι καλό και τι είναι κακό, μήτε τι είναι
νόστιμο και τι είναι άνοστο, μήτε τι είναι δίκιο και τι είναι άδικο.
Σαν τ’ άκουσε αυτά τα λόγια ο σουλτάνος, γυρίζει και λέγει στο βεζίρη:
«Αφού θα τρελαθεί όλος ο κόσμος, πρέπει να κοιτάξουμε να μην τρελαθούμε κι
εμείς, γιατί αλλιώς πώς θα τους κρίνουμε με δικαιοσύνη;».
Του λέγει ο βεζίρης πως ο λόγος του είναι σωστός και πως θα ’πρεπε να
προστάξει να μαζέψουνε από το καλό νερό που πίνανε και να το φυλάξουνε μέσα
στις στέρνες, για να μην πίνουνε από το χαλασμένο και κρίνουνε παλαβά κι άδικα,
μα δίκαια όπως έχουνε χρέος. Έτσι κι έγινε.
Σε λίγο καιρό έβρεξε στ’ αλήθεια και το νερό ήτανε νερό τρελό και
τρελαθήκανε όλοι οι άνθρωποι και δεν γνωρίζανε οι καημένοι τι τους γίνεται κι
είχανε το ψεύτικο για αληθινό, το κακό για καλό, το άδικο για δίκαιο. Μα ο
σουλτάνος κι ο βεζίρης πίνανε από το καλό νερό που είχανε φυλαγμένο και δεν
τρελαθήκανε, αλλά κρίνανε τον κόσμο με δικαιοσύνη. Μα ο κόσμος τα ’βλεπε
ανάποδα και δεν ήταν ευχαριστημένος από την κρίση του σουλτάνου και του βεζίρη
και φωνάζανε πως τους αδικούνε και κοντεύανε να σηκώσουν επανάσταση!
Μετά καιρό, σαν είδανε κι αποείδανε ο σουλτάνος κι ο βεζίρης χάσανε το
κουράγιο τους και λέγει ο σουλτάνος στο βεζίρη: «Τούτοι οι φουκαράδες αληθινά
χάσανε τα φρένα τους και τα βλέπουνε όλα ανάποδα κι όπως πάμε μπορεί και να μας
σκοτώσουνε, επειδή θέλουμε να τους κρίνουμε με δικαιοσύνη για να ευτυχήσουνε. Το
λοιπόν, βεζίρη εφέντη, άιντε να χύσουμε το καλό νερό από τις στέρνες και να
πιάσουμε να πίνουμε κι εμείς από το τρελό νερό, για να γίνουμε σαν κι αυτούς
και τότε θα μας καταλαβαίνουνε και θα μας αγαπάνε».
Έτσι κι έγινε. Ήπιανε κι αυτοί από το παλαβό νερό και τρελαθήκανε και
κρίνανε τρελά και άδικα κι ο κόσμος απόμενε ευχαριστημένος και πολυχρονίζανε το
σουλτάνο.
Θαρρώ πως κάτι
παρόμοιο γίνεται και σήμερα στον τόπο μας. Εμείς όμως δε θα χύσουμε το λίγο
νερό που είναι ακόμα φυλαγμένο μέσα στη στέρνα της παράδοσης. Μα θα πίνουμε απ’
αυτό το καλό νερό και θα καλούμε να πιούνε κι οι άλλοι Έλληνες, που τους
ξεραίνει ο λίβας της ξενομανίας. Να πιούνε και να δροσιστούνε από το νερό που
βγαίνει από την πέτρα, από το καλό και τ’ αθάνατο νερό μας, από το «ύδωρ το
ζων».
Α. Ο
Πέτρος και ο Ανδρέας γίνονται οι πρώτοι μαθητές του Χριστού.
Β. Ο
Απόστολος Πέτρος ταξιδεύει σε όλο τον κόσμο, κηρύττοντας το λόγο του Θεού και
βαπτίζοντας χριστιανούς.
Γ.
Στη Ρώμη αντιμετωπίζει το Σίμωνα τον μάγο, προκαλεί την οργή του Νέρωνα και
μαρτυρεί στο Σταυρό.
Δ. Ο
Απόστολος Πέτρος θεμελιώνει την Εκκλησία.
Ο Απόστολος
Πέτρος, Πρωτοκορυφαίος μαθητής του Χριστού
Ο Απόστολος Πέτρος ήταν αδερφός του Αποστόλου Ανδρέα.
Καταγόταν από τη Βηθσαϊδά και με τον αδελφό του έγιναν οι πρώτοι μαθητές του
Κυρίου. Λόγω της σειράς με την οποία ο Χριστός τούς διάλεξε, αλλά και λόγω του
έργου και της προσφοράς τους, ονομάστηκαν από την Εκκλησία μας, τιμητικά,
Πρωτοκορυφαίοι.
Η ζωή του
Πέτρου κοντά στο Χριστό
Ο Πέτρος, από την ημέρα της κλήσης του, αφοσιώθηκε στο
Χριστό. Ο αυθόρμητος και δυναμικός χαρακτήρας του ήταν πηγή ζωντάνιας και χαράς
για τους υπόλοιπους μαθητές. Ο Πέτρος ήταν εκείνος, ο οποίος περπάτησε επάνω
στα νερά της λίμνης Γενησαρέτ, επιθυμώντας να δείξει την πίστη του στο Δάσκαλο.
Ήταν παρών και στο όρος Θαβώρ, την ώρα της Μεταμόρφωσης του Χριστού. Ζηλωτής και πείσμων στο έργο του, υπερασπίστηκε το Δάσκαλό του τη στιγμή της
σύλληψής του στον κήπο της Γεσθημανή, φτάνοντας στο σημείο να κόψει με το
μαχαίρι του το αφτί ενός δούλου, ο οποίος τόλμησε ν’ αγγίξει το Χριστό.
Ο Πέτρος
συνεχίζει το έργο του Χριστού σε όλο τον κόσμο
Ο Πέτρος έγινε «το στόμα των Αποστόλων», εξαιτίας του
λόγου που έβγαλε από το μπαλκόνι του σπιτιού, όπου οι Απόστολοι ήταν κρυμμένοι
την ημέρα της Πεντηκοστής. Κυρίως από τα δικά του λόγια, 3.000 άνθρωποι
πίστεψαν και βαφτίστηκαν χριστιανοί. Αργότερα, στα Ιεροσόλυμα, μαζί με τον
Απόστολο Παύλο έγραψαν 85 κανόνες για τη ζωή και τη λειτουργία της Εκκλησίας.
Ίδρυσε πολλές Εκκλησίες, και χειροτόνησε Επισκόπους σε κάθε μεγάλη πόλη που
επισκεπτόταν. Έγραψε δυο επιστολές που λέγονται Καθολικές: Την πρώτη προς τους
χριστιανούς του Πόντου, της Καππαδοκίας, της Ασίας και της Βιθυνίας και τη
δεύτερη, προς όλους όσους πιστεύουν στο Χριστό. Ταξίδεψε στις περισσότερες
χώρες της Μεσογείου. Περνώντας από τη Σμύρνη, τη Μακεδονία, την Κόρινθο, την
Πάτρα και τη Σικελία, βρέθηκε στη Ρώμη. Εκεί αντιμετώπισε ένα φοβερό μάγο, το
Σίμωνα, ο οποίος διέδιδε πως είναι ο γιος του Θεού. Χρησιμοποιώντας διάφορα
μαγικά κόλπα είχε πλανέψει τους Ρωμαίους
και τον καίσαρα. Ο Πέτρος, με την επίκληση του ονόματος του Θεού, διέλυσε τα
μάγια του Σίμωνα, ο οποίος και τραυματίστηκε θανάσιμα μετά από μια αποτυχημένη
επίδειξη.
Το τέλος του
Αποστόλου Πέτρου στη Ρώμη
Ο Πέτρος επισκέφτηκε τη Ρώμη τρεις φορές. Τις δύο
πρώτες, πήγε για να στηρίξει τη νέα Εκκλησία που είχε δημιουργηθεί εκεί. Τότε
χειροτόνησε επίσκοπο και τον Κλήμη, έναν εκλεκτό και πιστό χριστιανό. Αφορμή,
όμως, για την τρίτη επίσκεψή του ήταν ένας άγγελος, ο οποίος του είπε ότι το
τέλος του πλησίαζε και ότι έπρεπε και πάλι να πάει στη Ρώμη. Βασιλιάς τότε ήταν
ο Νέρωνας. Δύο από τις πιο αγαπημένες γυναίκες της ακολουθίας του, ακούγοντας
τη διδασκαλία του Πέτρου, πίστεψαν στο Χριστό και αποφάσισαν να φύγουν από το
παλάτι. Ο Νέρωνας, όταν το έμαθε, εξοργίστηκε και διέταξε τη σταύρωση του
Πέτρου. Ο Πέτρος ζήτησε να μη σταυρωθεί, όπως ο Χριστός, αλλά ανάποδα, με το
κεφάλι προς τα κάτω. Μετά από μια ημέρα στον Σταυρό, παρέδωσε την αγία ψυχή του
στο Θεό. Ο Επίσκοπος Κλήμης πήρε το σώμα του και το έθαψε στο Βατικανό, όπου
σήμερα βρίσκεται η έδρα της Δυτικής Εκκλησίας. Η μνήμη του Αποστόλου Πέτρου
γιορτάζεται στις 29 Ιουνίου μαζί με τον Απόστολο Παύλο.
Ο Απόστολος
Πέτρος, η «πέτρα» και το θεμέλιο της Εκκλησίας μας
Ο Πέτρος, πρώτος μπροστά στους υπόλοιπους μαθητές,
ομολόγησε ότι ο Χριστός είναι ο Υιός του Θεού. Πάνω σ’ αυτή την «πέτρα» της
πίστης, την ομολογία του δηλαδή, στερεώθηκε, όπως είπε ο Χριστός, η Εκκλησία.
Βέβαια, ο Πέτρος είναι εκείνος, ο οποίος αρνήθηκε το Χριστό τρεις φορές μέσα σε
λίγη ώρα, όταν εκείνος είχε συλληφθεί και ανακρινόταν από τους Ρωμαίους. Ο
Πέτρος, όμως, ήταν κι εκείνος, που αμέσως μετανόησε για την πράξη του αυτή κι
έκλαψε πικρά, σβήνοντας με τα δάκρυά του την αμαρτία της άρνησης του Δασκάλου
του, κερδίζοντας έτσι με τη μετάνοιά του τα κλειδιά της Βασιλείας των Ουρανών.
ΠΑΡΑΘΕΜΑΤΑ
O Χριστός είχε πει στον Πέτρο: «Εσύ είσαι ο
Πέτρος και πάνω σ’ αυτήν την πέτρα (δηλαδή την ομολογία σου) θα στερεώσω την
Εκκλησία μου και οι πύλες του Άδη δεν θα μπορούν να τη νικήσουν και θα σου δώσω
τα κλειδιά της βασιλείας των ουρανών».
(Ματθ.
16, 18-19)
Από
τις Επιστολές του Αποστόλου Πέτρου
Αφού καθαρίσετε τις ψυχές σας με υπακοή στην
αλήθεια, με καθαρή την καρδιά σας και με τη βοήθεια του Αγίου Πνεύματος, ώστε
να πετύχετε την φιλαδελφία χωρίς υποκρισία και να αγαπήσετε με θέρμη και ζεστή
καρδιά τους αδελφούς σας.
(Α’
Πέτρου 1,22)
…Να συμφωνείτε με το καλό, να είστε
συμπαθείς στους άλλους, φιλάδελφοι, σπλαχνικοί, και να επαινείτε τα καλό. Χωρίς
να ανταποδίδετε κακό αντί κακού, ή χλευασμό αντί κοροϊδίας, αλλά το αντίθετο,
ευλογούντες.
(Α’
Πέτρου 3,9)
Και γι’ αυτό καταβάλλοντας κάθε δυνατή
προσπάθεια, προσθέστε στην πίστη σας την αρετή και στην αρετή προσθέστε τη
γνώση. Στη γνώση προσθέστε την εγκράτεια, στην εγκράτεια την υπομονή, στην
υπομονή την ευσέβεια, στην ευσέβεια την αγάπη των αδελφών και σ’ αυτήν
προσθέστε την αγάπη προς το Χριστό και προς όλους.
Η κυρα-Σαρακοστή και η αδερφή της η κυρα-Πεντηκοστή
6.3 Μεγάλη
Σαρακοστή: Προετοιμασία για το Πάσχα
Α. Η
Εκκλησία μάς προετοιμάζει για το Πάσχα μέσα από τις ακολουθίες της Μεγάλης Σαρακοστής.
Β.
Την περίοδο αυτή η Εκκλησία μας καλεί στο «αγώνισμα» της νηστείας.
Γ.
Νηστεία σημαίνει να αποφεύγουμε ορισμένες τροφές, αλλά κυρίως να εγκαταλείψουμε
τον εγωισμό μας, κάνοντας θέλημά μας το θέλημα του Θεού.
Δ.
Με τα «αγωνίσματα» αυτά μπορούμε να προετοιμαστούμε, ώστε να ζήσουμε με αληθινό
τρόπο την Ανάσταση του Χριστού.
Η ζωή του
χριστιανού μοιάζει με τη ζωή του αθλητή
Κάθε αθλητής, όταν επιθυμεί να διακριθεί στους αγώνες
που παίρνει μέρος, προετοιμάζεται όσο μπορεί καλύτερα, ώστε, όταν φτάσει η
κατάλληλη ώρα να είναι έτοιμος. Αθλείται πολύ, προσέχει τη διατροφή του και ζει
μετρημένη ζωή. Όπως οι αθλητές, έτσι και η Εκκλησία μας έχει ορίσει διάφορες
περιόδους προετοιμασίας για το χριστιανό, ώστε να είναι έτοιμος να ζήσει τις
μεγάλες γιορτές της Χριστιανοσύνης.
Τη Μεγάλη
Σαρακοστή ο χριστιανός προετοιμάζεται για το Πάσχα
Η σπουδαιότερη περίοδος μιας τέτοιας προετοιμασίας
είναι η Μεγάλη Τεσσαρακοστή ή Σαρακοστή όπως λέει ο λαός μας. Λέγεται έτσι,
επειδή διαρκεί σαράντα μέρες και είναι σημαντική, διότι την περίοδο αυτή
προετοιμαζόμαστε για να υποδεχθούμε τη Μεγάλη Εβδομάδα και την Ανάσταση του
Χριστού. Την περίοδο αυτή, που ξεκινά από την τελευταία Κυριακή των Απόκρεω και ολοκληρώνεται το Σάββατο
του Λαζάρου, η Εκκλησία καλεί τον άνθρωπο να ζήσει, όπως και οι αθλητές πριν
από τον αγώνα, μετρημένη ζωή!
Η νηστεία και
το νόημά της
Αυτή την περίοδο, η Εκκλησία καλεί τον άνθρωπο στο
άθλημα της νηστείας. Νηστεία σημαίνει να αποφεύγουμε τις τροφές που μας
αρέσουν, αλλά όχι μόνον αυτό. Δεν έχει αξία να νηστεύουμε από τις τροφές, ενώ
την ίδια στιγμή να συμπεριφερόμαστε άδικα και χωρίς αγάπη στο διπλανό μας. Η
Εκκλησία, λοιπόν, μας διδάσκει ότι ο άνθρωπος νηστεύει αληθινά, όταν έχει για
δικό του θέλημα το θέλημα του Θεού. Τότε απομακρύνεται από τις κακές πράξεις,
την αδικία και ό,τι τον εμποδίζει να αγαπήσει αληθινά τον Θεό και τον
συνάνθρωπό του.
Οι ακολουθίες
της Εκκλησίας δυναμώνουν τον άνθρωπο στον αγώνα του
Η Εκκλησία μας γνωρίζει ότι μόνος του ο άνθρωπος δεν
μπορεί να τα καταφέρει. Άλλωστε δεν μπορούν όλοι οι άνθρωποι να είναι αθλητές!
Τα στάδια γεμίζουν από πολλούς θεατές που καμαρώνουν τους λίγους και εκλεκτούς
αθλητές, όσους δηλαδή άντεξαν στις σκληρές δοκιμασίες της προπόνησης. Σαν καλή
λοιπόν μητέρα, η Εκκλησία βοηθά τον πιστό, προτείνοντάς του τρόπους προσευχής,
διότι γνωρίζει ότι χωρίς προσευχή δεν έχει αξία η νηστεία και χωρίς νηστεία δεν
έχει δύναμη η προσευχή. Έτσι, εκτός από την ατομική, προβάλλει την κοινή
προσευχή που είναι οι ακολουθίες της. Κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Σαρακοστής
υπάρχουν πολλές τέτοιες ακολουθίες και η καθεμιά από αυτές έχει το δικό της
νόημα και τη σημασία της. Σημαντικές είναι οι ακολουθίες των Χαιρετισμών, που γίνονται κάθε
Παρασκευή απόγευμα και τελειώνουν πριν τη Μεγάλη Εβδομάδα. Εκεί περιγράφονται
οι αρετές της Παναγίας μας, για τις οποίες τη διάλεξε ο Θεός να γίνει μητέρα
του Χριστού και μαθαίνουμε πώς να τη μιμηθούμε. Κάθε Τετάρτη και Παρασκευή, όλη
τη Μεγάλη Σαρακοστή, έχουμε τη Θεία Λειτουργία των Προηγιασμένων Δώρων με τους κατανυκτικούς της ύμνους.
Οι Κυριακές
της Ορθοδοξίας και της Σταυροπροσκυνήσεως
Τις πέντε Κυριακές της Μεγάλης Σαρακοστής, η Εκκλησία
μας έχει ορίσει να θυμόμαστε σημαντικά γεγονότα της πίστης μας. Γι’ αυτό και
ξεκινά με την Κυριακή της Ορθοδοξίας, όπου με αφορμή την καταδίκη των
εικονομάχων, γιορτάζουμε την οριστική νίκη της Εκκλησίας κατά των αιρέσεων. Την
Τρίτη Κυριακή, όταν έχουμε φτάσει στα μέσα της Μεγάλης Σαρακοστής, η Εκκλησία
μας γιορτάζει και προσκυνά τον Σταυρό. Με αυτό τον τρόπο μας ευλογεί με το Άγιο
Ξύλο, σύμβολο αγώνα, και μας δίνει δύναμη για τη συνέχεια της πορείας μας. Τα
απογεύματα των Κυριακών αυτών τελούνται οι κατανυκτικοί εσπερινοί. Εκεί,
θαυμάσιοι ύμνοι της καλούν τον άνθρωπο να μετανοήσει για τα λάθη του και να
αγωνιστεί ώστε να γίνει καλύτερος.
Η Εκκλησία,
στοργική μητέρα
Όταν ο αθλητής μπαίνει στον στίβο, ο προπονητής του
ξέρει ότι του έδωσε όλα τα εφόδια για να επιτύχει στον αγώνα του. Έτσι και η
Εκκλησία, σαν στοργική μητέρα, μάς προτείνει να αφήσουμε για λίγο κάποιες από
τις ανέσεις μας, ώστε να νιώσουμε αληθινά, τι σημαίνει η θυσία του Χριστού,
πάνω στον Σταυρό και να φτάσουμε έτσι προετοιμασμένοι στη χαρά της Ανάστασής
του!
ΠΑΡΑΘΕΜΑΤΑ
Nηστεύσωμεν
νηστείαν δεκτήν, ευάρεστον τω Kυρίω. Αληθής νηστεία, η των κακών αλλοτρίωσις,
εγκράτεια γλώσσης, θυμού αποχή, επιθυμιών χωρισμός, καταλαλιάς, ψεύδους και
επιορκίας η τούτων ένδεια νηστεία εστίν αληθής και ευπρόσδεκτος.
(Ιδιόμελο
του Εσπερινού της Α’ Εβδομάδας των Νηστειών)
Μετάφραση Ας
νηστέψουμε έτσι, ώστε η νηστεία μας να γίνει δεκτή από τον Κύριό μας και να
είναι όμορφη γι' αυτόν. Αληθινή νηστεία είναι η αποξένωσή μας από το κακό, το
να συγκρατούμε τη γλώσσα μας, να μην θυμώνουμε, να εγκαταλείπουμε το θέλημά
μας, να μην κατακρίνουμε το συνάνθρωπό μας, να μη λέμε ψέματα, να μην
καταπατούμε τις υποσχέσεις μας. Όταν αυτά λείψουν από τη ζωή μας, τότε η
νηστεία μας θα είναι αληθινή και ευπρόσδεκτη από το Θεό.
Κύριε, εσύ που εξουσιάζεις τη ζωή μου, μην
επιτρέψεις να έλθει σε μένα διάθεση τεμπελιάς για τα πνευματικά μου καθήκοντα,
περιέργειας για τους άλλους, εγωισμού, για να είμαι ο πρώτος και φλυαρίας.
Χάρισέ μου όμως, εμένα του δούλου σου, σύνεση και φρονιμάδα, ταπεινοφροσύνη,
υπομονή και αγάπη για όλους. Ναι Κύριέ μου, δώσε μου το δώρο να βλέπω τα δικά
μου λάθη και να μην κατακρίνω τον αδελφό μου για τα δικά του.
(Ευχή
του Αγίου Εφραίμ του Σύρου που διαβάζεται στους Κατανυκτικούς Εσπερινούς κατά
τις Κυριακές των Νηστειών)
Α. Υπήρξε
σοφός θεολόγος και πραγματικός δάσκαλος.
Β.
Αγωνίστηκε με πάθος για να ανακουφίσει τη δυστυχία των συνανθρώπων του.
Γ.
Για την προσφορά του στην Εκκλησία και τον άνθρωπο τιμάται σε ολόκληρο τον κόσμο
ως Άγιος.
Η παιδική
ηλικία και οι σπουδές του M. Βασιλείου
Μία από τις σημαντικότερες μορφές της Εκκλησίας μας
είναι ο Μέγας Βασίλειος. Είναι ο άγιος, ο οποίος υπήρξε στοργικός πατέρας
χιλιάδων ανθρώπων αλλά και δάσκαλος της πίστης μας. Γεννήθηκε το 329/30 στην
Καισάρεια της Καππαδοκίας από ευσεβείς γονείς, τον Βασίλειο και την Εμμελία.
Είχε άλλα οκτώ αδέλφια. Στην παιδική του ηλικία γνώρισε το Χριστό από τη γιαγιά
του τη Μακρίνα. Εκείνη ήταν πολύ ευσεβής κι έμαθε πολλά πράγματα για την πίστη
κοντά στον Άγιο Γρηγόριο Νεοκαισαρείας. Τα πρώτα γράμματα ο Βασίλειος τα
διδάχθηκε κοντά στον πατέρα του, στη Νεοκαισάρεια του Πόντου, όπου εργαζόταν ως
ρήτορας. Αργότερα, συνέχισε τις σπουδές του στην Καισάρεια και στην
Κωνσταντινούπολη, ενώ στην Αθήνα σπούδασε όλες σχεδόν τις μέχρι τότε γνωστές
επιστήμες: Φιλοσοφία, Ρητορική, Φιλολογία, Ιστορία, Ιατρική, Αστρονομία,
Άλγεβρα και Γεωμετρία! Εκεί κατέπληξε όλους με τις γνώσεις του και έμεινε
ιστορική η φιλία του με τον Γρηγόριο τον Θεολόγο, με τον οποίο είχαν «μια ψυχή
σε δυο σώματα».
Ο Μέγας
Βασίλειος ήταν σπουδαίος παιδαγωγός
Ο Μέγας Βασίλειος πίστευε πολύ στη μόρφωση των νέων.
Σε μια περίφημη ομιλία του, διδάσκει τους νέους πώς θα αξιοποιούν τα διδάγματα
των αρχαίων Ελλήνων, ρητόρων και φιλοσόφων. Έμεινε μάλιστα στην ιστορία γνωστός
ως σπουδαίος παιδαγωγός, διότι ασχολήθηκε με τα καθήκοντα και τις υποχρεώσεις
τόσο των μαθητών, όσο και των δασκάλων.
Οι αγώνες του
για την Εκκλησία
Όταν επέστρεψε στην πατρίδα του, χειροτονήθηκε
κληρικός και αργότερα έγινε επίσκοπος Καισαρείας. Με την ιδιότητά του αυτή
βοήθησε τον λαό της επαρχίας του αλλά και όλη την Εκκλησία μέσα από πολλές
δραστηριότητες. Γράφοντας ομιλίες και λόγους για διάφορα ζητήματα της πίστης
μας, αγωνίστηκε να σώσει την Εκκλησία από τους αιρετικούς, οι οποίοι καταδίωκαν
παντού τους ορθόδοξους χριστιανούς. Όταν, όμως, οι αιρετικοί θέλησαν να
επιστρέψουν στην αληθινή πίστη, πρώτος αυτός τους προστάτεψε. Ήθελε η Εκκλησία
να προχωρεί χωρίς μίση και πάθη.
Οι απόψεις του
για την κοινωνία
Ο Μέγας Βασίλειος ήθελε ενωμένη την κοινωνία των
ανθρώπων. Γι’ αυτό, σε πολλές ομιλίες του διδάσκει την απόλυτη ισότητα μεταξύ
των ανθρώπων. Το όραμά του ήταν μια κοινωνία, όπου θα ζουν ευτυχισμένοι μεταξύ
τους οι άνθρωποι, ανεξάρτητα από την πατρίδα, την καταγωγή και την κοινωνική
τάξη του καθενός. Κήρυττε, λοιπόν, ότι πρέπει να καταργηθεί η δουλεία και ότι
όλοι πρέπει να εργάζονται, ώστε να μπορούν να βοηθούν τους φτωχούς. Ιδιαίτερα
για τους πλούσιους, έλεγε ότι, επειδή όλα ανήκουν στον Θεό, οφείλουν να
χρησιμοποιούν τον πλούτο τους, έτσι, ώστε να βοηθούν όσους υποφέρουν.
Το κοινωνικό
του έργο - Η Βασιλειάδα
Ό,τι δίδασκε το εφάρμοζε και στη ζωή του ως επίσκοπος,
προσπαθώντας να παραδειγματίσει έτσι το λαό του. Όταν το 367 ξεκίνησε ένας
τρομερός λιμός στην πόλη του, όπου
χιλιάδες άνθρωποι πέθαναν, ο Μέγας Βασίλειος ανάγκασε τους πλούσιους να
ανοίξουν τις αποθήκες τους και να μοιράσουν τα τρόφιμα σε καταυλισμούς που είχε φτιάξει ο ίδιος, ενώ, ταυτόχρονα, έκανε
εράνους και παρακολουθούσε τους αρρώστους με την ιδιότητα του γιατρού. Κανέναν
δεν άφησε αβοήθητο. Ούτε τους ειδωλολάτρες, ούτε τους Εβραίους της πόλης! Αλλά
και αργότερα, όταν οι εργαζόμενοι σε κάποια ορυχεία του Πόντου αδικήθηκαν, μεσολάβησε στους εργοδότες τους για
τα συμφέροντά τους. Φρόντιζε πάντοτε τις χήρες, τους αδικημένους και τα ορφανά.
Το μεγάλο του, όμως, έργο ήταν η Βασιλειάδα, μια μικρή πόλη για όλους τους
καταφρονεμένους, όπου, εκτός από το ναό, είχε ξενώνες, νοσοκομείο, λεπροκομείο, γηροκομείο, ορφανοτροφείο,
μέχρι και επαγγελματικό σχολείο.
Ο θάνατός του
Οι αγώνες του Μεγάλου Βασιλείου όμως, είχαν επιβαρύνει
την υγεία του. Πέθανε το 379, μόλις 49 χρονών. Αν και πάμπτωχος, στην
πραγματικότητα έφυγε πλούσιος, διότι οι θησαυροί της καρδιάς του ήταν η πίστη
του στο Χριστό και η αγάπη του κόσμου. Την κηδεία του παρακολούθησε όλος ο λαός,
εχθροί και φίλοι, θρηνώντας τον Άγιο που χώρεσε στην καρδιά του τη δυστυχία και
τα όνειρα του λαού του!
ΠΑΡΑΘΕΜΑΤΑ
Μπορείς να βρεις πολλά παραδείγματα αγάπης
προς τον αδελφό μας μέσα από την Παλαιά και την Καινή Διαθήκη. Εάν δεις γέροντα
που πεθαίνει από πείνα, βρες ανθρώπους να στείλεις για να τον ταΐσουν, όπως ο
Ιωσήφ τον Ιακώβ (όταν γέροντας ο Ιακώβ κατέφυγε στην Αίγυπτο να γλιτώσει από
την πείνα). Εάν δεις τον εχθρό σου να υποφέρει από τη στέρηση, μην τον
κακομεταχειριστείς, αλλά τάισέ τον όπως ο Ιωσήφ τους αδελφούς του που τον είχαν
πουλήσει σαν δούλο σε κάποιους εμπόρους.
(Μ.
Βασιλείου, Ομιλία ρηθείσα εν λιμώ και αυχμώ & 8.
Πρόκειται για τη μεγάλη πείνα του 367/8 και ο Άγιος απευθύνεται στους πλούσιους
κατοίκους της πόλεως)
Δεν κάνει καλό να συναναστρέφεται κάποιος
ανθρώπους που είναι βυθισμένοι στην κακία, διότι είναι νόμος της φιλίας να
σκέπτονται και να πράττουν με όμοιο τρόπο όσοι κάνουν παρέα. Επομένως, σωστά
έχει ειπωθεί ότι “καταστρέφουν τον καλό χαρακτήρα οι κακές συναναστροφές”. Όπως
λοιπόν στα μέρη εκείνα που υπάρχει κάποια αρρώστια, τα μικρόβια μεταφέρονται με
τον αέρα και προσβάλλουν, χωρίς να το καταλάβουν, όσους κατοικούν εκεί, έτσι
και η συναναστροφή με τους κακούς ανθρώπους μολύνει την ψυχή με κακία, ακόμη
και αν εκείνη τη στιγμή δεν αισθάνεται κάποιος τη ζημιά.
(Μ.
Βασιλείου, Ότι ουκ έστιν αίτιος των κακών ο Θεός, & 9)
Α. Η
προσωπικότητα και η ανδρεία του Δημητρίου, του χαρίζουν τιμές και αξιώματα.
Β. Η
χριστιανική δράση του γίνεται αιτία να φυλακιστεί. Από τη φυλακή ευλογεί τον
Νέστορα στον αγώνα του.
Γ. Ο
ναός του Αγίου Δημητρίου στη Θεσσαλονίκη, μεγάλο και ιερό προσκύνημα για τους
χριστιανούς.
Δ.
Τα «Δημήτρια», μία μεγάλη πολιτιστική κι εμπορική γιορτή της Θεσσαλονίκης.
Ο Δημήτριος
γίνεται διοικητής της Θεσσαλίας
Το 300 μ.Χ. στη Θεσσαλονίκη, ζούσε ο Δημήτριος,
αξιωματικός του ρωμαϊκού στρατού, γνωστός για την ευγενική του καταγωγή και τη
γενναία ψυχή του. Ο Δημήτριος αγαπούσε τη δικαιοσύνη, ήταν τίμιος και συνδύαζε
τη σωφροσύνη με την εμπειρία του γενναίου πολεμιστή. Ο καίσαρας Μαξιμιανός,
εκτιμώντας τα προσόντα του, τον έκανε στρατηγό στην περιφέρεια της Θεσσαλίας.
Ο Μαξιμιανός
μαθαίνει ότι ο Δημήτριος είναι χριστιανός
Ο Δημήτριος δεν άργησε από τη νέα του θέση να
φανερώσει ότι ήταν χριστιανός, αρχίζοντας να διδάσκει σε όσους ήταν μαζί του,
την πίστη στο Χριστό. Αυτό το πληροφορήθηκε ο Μαξιμιανός και ζήτησε να τον
συλλάβουν αμέσως. Έτσι κι έγινε! Ο Δημήτριος δεν δίστασε να ομολογήσει τη
χριστιανική του ιδιότητα και φυλακίστηκε σε ένα υπόγειο λουτρό, υγρό και
σκοτεινό. Εκεί, τον συνάντησε κρυφά ο Νέστορας, καλός του φίλος, ο οποίος
επρόκειτο να παλέψει με έναν θηριώδη παλαιστή, τον Λυαίο. Ο Δημήτριος σταύρωσε
το μέτωπο του Νέστορα και του είπε: «Και τον Λυαίο θα νικήσεις και για το
Χριστό θα μαρτυρήσεις». Πραγματικά, κρατώντας μόνο ένα μικρό μαχαίρι, ο
Νέστορας νίκησε τον γίγαντα και ομολόγησε μπροστά σε όλους ότι το κατάφερε με
τη δύναμη του Χριστού. Ο Μαξιμιανός διέταξε αμέσως τον αποκεφαλισμό του. Τα
λόγια του Δημητρίου είχαν βγει αληθινά!
Ο μαρτυρικός
θάνατος του Αγίου Δημητρίου
Ο αυτοκράτορας, όμως, πληροφορήθηκε ότι ο Νέστορας
νίκησε τον Λυαίο με τη βοήθεια του Δημητρίου. Εξοργισμένος, διέταξε να
σκοτώσουν και τον Δημήτριο, τρυπώντας τον με λόγχες. Αυτό ήταν και το μαρτυρικό
τέλος του Αγίου. Οι χριστιανοί έθαψαν το σώμα του στην υγρή φυλακή όπου μαρτύρησε.
Από τον τάφο του, με θαυμαστό τρόπο, άρχισε να αναβλύζει μύρο, με το οποίο
γίνονταν πολλά θαύματα.
Ο ναός του
Αγίου Δημητρίου στη Θεσσαλονίκη
Ο ναός του Αγίου Δημητρίου πρωτοχτίστηκε το 413 μ.Χ.,
με έξοδα του Λεοντίου, ενός από τους στρατηγούς του Μεγάλου Κωνσταντίνου,
επειδή ο Άγιος τον έσωσε από μια θανατηφόρα ασθένεια. Στην περίοδο της
τουρκοκρατίας (1490), μετατράπηκε σε τζαμί, ενώ μετά την απελευθέρωση της
Θεσσαλονίκης (1912), έγινε και πάλι ένα από τα μεγαλύτερα προσκυνήματα των
Βαλκανίων. Στο ναό φυλάσσονται τα ιερά λείψανά του Αγίου, ενώ χιλιάδες
προσκυνητές έρχονται από κάθε γωνιά της γης, για να τον τιμήσουν και να πάρουν
ευλογία και μύρο από τον τάφο του.
Τα «Δημήτρια»,
η μεγάλη γιορτή της Θεσσαλονίκης
Στη Θεσσαλονίκη, από τον 12ο αιώνα μ.Χ., διοργανωνόταν
από τους βυζαντινούς ετήσια εμποροπανήγυρη, ώστε να τιμηθεί με λαμπρότητα η
μνήμη του Αγίου Δημητρίου. Από τον 14ο αιώνα και μετά, οι εκδηλώσεις αυτές
πήραν μια πιο γιορτινή μορφή. Πλήθη εμπόρων από το Βυζάντιο και ολόκληρη την
Ευρώπη συμμετείχαν. Μετά την ανακήρυξη του Αγίου Δημητρίου σε πολιούχο της
πόλης, οι εκδηλώσεις αυτές μετονομάστηκαν σε «Δημήτρια» προς τιμήν του. Από το
1995, τα Δημήτρια θεωρούνται ως ένα από τα σημαντικότερα πολιτιστικά γεγονότα
σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Επιστημονικά συνέδρια, συναυλίες βυζαντινής
παραδοσιακής και συμφωνικής Εξωτερική
Δικτυακή Πηγή μουσικής, θέατρο και δημοτικοί χοροί, πλουτίζουν τη ξεχωριστή
αυτή γιορτή, δίνοντας ιδιαίτερη λάμψη στην πόλη της Θεσσαλονίκης, τιμώντας και
με αυτό τον τρόπο τον πολιούχο και προστάτη της Άγιο Δημήτριο.
ΠΑΡΑΘΕΜΑ
Το απολυτίκιο του Αγίου Δημητρίου Μέγαν
εύρατο εν τοις κινδύνοις,
σε υπέρμαχον η οικουμένη,
αθλοφόρε τα έθνη τροπούμενον.
Ως ουν Λυαίου καθείλες την έπαρσιν,
εν τω σταδίω θαρρύνας τον Nέστορα,
ούτως Άγιε, Μεγαλομάρτυς Δημήτριε,
Χριστόν τον Θεόν ικέτευε,
δωρήσασθαι ημίν το μέγα έλεος.
Μετάφραση Η
οικουμένη βρήκε μεγάλο προστάτη στους κινδύνους, εσένα αθλοφόρε, ο οποίος
σύντριψες τα έθνη. Όπως λοιπόν γκρέμισες τον εγωισμό του Λυαίου, ενθαρρύνοντας
τον Nέστορα στο στάδιο, έτσι Άγιε Μεγαλομάρτυρα Δημήτριε, ικέτευε το Χριστό,
ώστε να χαρίσει και σε μας την ευλογία και το έλεός του.
Α.
Αν και γύρω μας γίνονται πόλεμοι, οι άνθρωποι επιθυμούν την ειρήνη.
Β.
Οι λαοί διαδηλώνουν, ελπίζοντας να έλθει η ειρήνη πάνω στη γη.
Γ. Ο
Χριστός δίδαξε την ειρήνη που ξεκινά μέσα από την καρδιά μας.
Αν και όλοι αναγνωρίζουν
τη σημασία της ειρήνης, καθημερινά γίνονται πόλεμοι
«Αγαπημένο μου ημερολόγιο, πολλές φορές αισθάνομαι ότι
οι μεγάλοι είναι πολύ περίεργοι. Να! Χθες είχαμε στο σχολείο μια γιορτή για την
ειρήνη. Τραγουδήσαμε όμορφα τραγούδια και παίξαμε σκετς. Η δασκάλα μάς εξήγησε
τι όμορφο πράγμα που είναι η ειρήνη και πώς πρέπει ν’ αγωνιζόμαστε γι’ αυτήν.
Το βράδυ, όμως, είδα τον μπαμπά να παρακολουθεί τις ειδήσεις θυμωμένος. Όταν
τον ρώτησα γιατί ήταν έτσι, μου απάντησε ότι κάποια κράτη ξεκινούν πολέμους και
καταστρέφουν ανθρώπους και περιουσίες, νομίζοντας πως έτσι θα έλθει η ειρήνη
στον κόσμο. Σήμερα, λοιπόν, ρώτησα τη δασκάλα μου γιατί συμβαίνει αυτό».
Οι λαοί του
κόσμου διαδηλώνουν για την ειρήνη
Η δασκάλα μου απάντησε: «Δυστυχώς Λυδία μου, αν και
όλοι αναγνωρίζουν την ανάγκη της ειρήνης και την επιθυμούν, τα συμφέροντα των
ανθρώπων είναι τέτοια που εμποδίζουν την πραγματοποίησή της». «Ξέρετε παιδιά»,
συνέχισε, «νομίζω ότι οι άνθρωποι αναζητούμε με λάθος τρόπο την ειρήνη. Οι
πορείες και οι διαδηλώσεις είναι χρήσιμες, γιατί δείχνουν στις κυβερνήσεις των
κρατών πόσο αντίθετοι είναι οι λαοί τους στην πραγματικότητα της βίας και του
κακού. Έτσι δίνουν το μήνυμα ότι αγωνίζονται για την ειρήνη. Ακόμη και οι
γιορτές, όπως η χθεσινή, φανερώνουν τη λαχτάρα του κόσμου γι’ αυτήν. Φαίνεται,
όμως, ότι από την προσπάθεια αυτή κάτι λείπει. Κάτι που εμποδίζει να έλθει η
αληθινή ειρήνη».
Χωρίς αγάπη
και δικαιοσύνη δεν υπάρχει αληθινή ειρήνη
Τότε ο Κωνσταντίνος ρώτησε, αν υπάρχει ελπίδα να
ζήσουν ειρηνικά οι άνθρωποι στη γη. Η δασκάλα απάντησε ότι αυτό εξαρτάται από
εμάς τους ίδιους! «Η ειρήνη», είπε, «δεν έρχεται ξαφνικά! Χρειάζεται αγώνες.
Αρχή των αγώνων αυτών είναι να καταλάβουμε ότι, χωρίς την αγάπη και τη
δικαιοσύνη, δεν μπορεί να υπάρξει και αληθινή ειρήνη, όπως και ότι, όταν λείπει
η αληθινή ειρήνη, βρίσκει χώρο η αδικία! Μόνο όταν νιώσουμε ότι δεν πρέπει να
αδικούμε το συνάνθρωπό μας αισθανόμαστε ειρηνικά απέναντί του. Και όταν
νιώσουμε έτσι, δεν μπορούμε πια να τον αδικήσουμε».
Ο Χριστός
είναι το πρότυπο της ειρήνης
«Αληθινή ειρήνη είναι αυτή που δίδαξε ο Χριστός»,
συνέχισε η δασκάλα. «Όταν γεννήθηκε, οι άγγελοι προανήγγειλαν το χαρμόσυνο
γεγονός, ότι ήλθε η ειρήνη επάνω στη γη. Ο ίδιος, προετοιμάζοντας τους μαθητές
του, τους υποσχέθηκε ότι θα τους χαρίσει τη δική του ειρήνη και όχι εκείνη που
νόμιζε ο κόσμος. Αλλά ποια είναι αυτή η ειρήνη; Αυτή που αποκτά ο άνθρωπος όταν
αγαπά, όταν δεν έχει μέσα του κακία και δεν κάνει πράγματα που μολύνουν τη
σχέση του με το Θεό και τον συνάνθρωπό του. Γι’ αυτό και πιστεύουμε ότι ο Χριστός
αποτελεί το πρότυπο της ειρήνης για
μας τους χριστιανούς. Ο Απόστολος Παύλος ονομάζει το Χριστό, Κύριο της ειρήνης
και εύχεται να μας τη μοιράζει με κάθε τρόπο! Είναι η ειρήνη που δεν εξαρτάται
από νόμους και συμφωνίες, αλλά ξεκινά από τις καρδιές των ανθρώπων και απλώνεται
σε ολόκληρο τον κόσμο».
Οι ειρηνοποιοί
είναι παιδιά του Θεού
«Για να καταλάβετε παιδιά πόσο σημαντική είναι η
αληθινή ειρήνη, πρέπει να σας πω ότι ο Χριστός σε μια ομιλία του είχε
διαβεβαιώσει, ότι οι ειρηνοποιοί θα αναγνωριστούν ως παιδιά του Θεού». Η
Ευγενία ρώτησε ποιοι είναι οι ειρηνοποιοί και η δασκάλα μάς εξήγησε ότι έτσι
ονομάζονται όσοι ακολουθούν τα λόγια του Χριστού, εφαρμόζουν την ειρήνη στη ζωή
τους και αγωνίζονται για να έλθει και στις καρδιές των άλλων ανθρώπων.
Η καλύτερη
πορεία ειρήνης ξεκινά από την καρδιά μας
«Καταλαβαίνετε λοιπόν», συμπλήρωσε η κυρία, «ότι δεν
αρκεί να ζητούμε την ειρήνη αλλά πρέπει ν’ αγωνιζόμαστε γι’ αυτή. Ο
δυσκολότερος αγώνας είναι να ξεκινήσουμε αυτή την πορεία από την καρδιά μας,
απομακρύνοντας τον εαυτό μας από τις κακές πράξεις. Μόνο όταν η ψυχή μας είναι
καθαρή, αποκτούμε την ειρήνη του Χριστού. Έτσι γινόμαστε κι εμείς αφορμή, ώστε
όλοι όσοι είναι κοντά μας, να γίνουν καλύτεροι επηρεάζοντας ο ένας τον άλλο».
«Αγαπημένο μου ημερολόγιο, κλείνοντας για σήμερα τις
σκέψεις μου, πιστεύω ότι μια καλή αρχή θα ήταν να συμφιλιωθώ με την αδελφή μου
και να προσπαθήσω, όσο μπορώ, να κάνω πράξη όσα μας έμαθε η δασκάλα μας».
ΠΑΡΑΘΕΜΑΤΑ
Και τότε ο Κύριος θα δικάσει μεταξύ πολλών
λαών και θα ελέγξει τα ισχυρά έθνη όλης της γης... Από τα σπαθιά τους θα
φτιάξουν άροτρα και από τις λόγχες τους δρεπάνια. Και κανένα έθνος δεν θα
υψώσει πλέον το σπαθί του εναντίον άλλου έθνους και δεν θα εξασκούνται πια στον
πόλεμο.
(Μιχαίας
4, 3)
Μακάριοι είναι όσοι επιδιώκουν την ειρήνη,
γιατί αυτοί θα ονομαστούν παιδιά του Θεού.
(Ματθ.
5, 9)
O καρπός της δικαιοσύνης σπέρνεται ειρηνικά
από όσους επιζητούν την ειρήνη.
(Επιστ.
Ιακώβου, 3, 18)
Μίσος, οργή, θυμός, φθόνος… υποκρισία,
πόλεμος. Βλέπεις πόσες και τι είδους αρρώστιες γιατρεύει το φάρμακο της
ειρήνης; Διότι, όπως όταν έρχεται η υγεία εξαφανίζεται η αρρώστια και όταν
φανεί το φως δεν υπάρχει σκοτάδι, έτσι και όταν φανεί η ειρήνη παύουν να
υπάρχουν όλα αυτά τα κακά.
(Γρηγορίου
Νύσσης, Εις τους Μακαρισμούς, Λόγος Ζ’)
5 εκατομμύρια υποσιτισμένα παιδιά πεθαίνουν κάθε χρόνο. Η επισιτιστική βοήθεια δεν ανταποκρίνεται στις διατροφικές τους ανάγκες. Ωστόσο, υπάρχουν έτοιμες προς χρήση θεραπευτικές τροφές, που είναι πλούσιες σε ενέργεια, μεταλλικά στοιχεία και βιταμίνες. Αυτά τα παιδιά πρέπει να έχουν πρόσβαση στις τροφές αυτές. Τώρα!
5.3 Πολλά
παιδιά πεθαίνουν από πείνα κάθε μέρα
Α.
Αν και τα αγαθά της γης επαρκούν για να θρέψουν όλους τους κατοίκους της,
πολλές χώρες της Αφρικής και της Ασίας υποφέρουν από πείνα.
Β.
Οι προσπάθειες των Διεθνών Οργανισμών δεν έχουν καταφέρει να αντιμετωπίσουν το φαινόμενο
της πείνας.
Γ.
Για να περιοριστούν τα δραματικά αποτελέσματα της πείνας, χρειάζεται
ενδιαφέρον, συνεχής αγώνας και προσφορά από όλους μας.
Το φαγητό
είναι βασική μας ανάγκη – Το εκτιμούμε, γιατί κάποιοι άλλοι το στερούνται
Ο Μανόλης, ένας από τους μικρούς μαθητές της Δευτέρας
τάξης, σήμερα συμπεριφερόταν περίεργα στο διάλειμμα. Πλησίασε, δειλά, το καλάθι
των αχρήστων με τα χέρια πίσω από την πλάτη του. Σήκωσε το σκέπασμα, πέταξε
κάτι μέσα και απομακρύνθηκε. Η Αθηνά με τη Δώρα, δύο μαθήτριες της Πέμπτης,
παρακολούθησαν τη σκηνή. Χωρίς να χάσουν χρόνο, τον ρώτησαν με περιέργεια τι
πέταξε στο καλάθι. Ο Μανόλης, κατακόκκινος από ντροπή, ομολόγησε την πράξη του.
Είχε πετάξει το φαγητό που του έδωσε η μητέρα του, γιατί δεν πεινούσε. Τα δυο
κορίτσια στενοχωρήθηκαν. «Θα μπορούσες να το κρατήσεις για αργότερα ή να το
πάρεις στο σπίτι, ώστε να το φας κάποια άλλη στιγμή που θα πεινούσες κι όχι να
το πετάξεις», του είπαν. Αργότερα, συζήτησαν το περιστατικό και με τη δασκάλα
τους.
Κάθε μέρα έχουμε
εκατοντάδες νεκρούς από την πείνα
«Ζούμε σε μια χώρα, όπου όλα βρίσκονται σε αφθονία»,
είπε η δασκάλα. «Εξάλλου, ο Θεός πρόσφερε τα αγαθά της φύσης στον άνθρωπο, ώστε
να τρέφεται καλά και να ζει αρμονικά με τους άλλους ανθρώπους και το περιβάλλον
του. Το νερό, το κρέας, τα ψάρια, τα όσπρια, τα λαχανικά, τα φρούτα είναι όλα
απαραίτητα είδη διατροφής και βοηθούν στη σωστή σωματική μας ανάπτυξη». «E,
τότε, κυρία, δεν θα έπρεπε να υπάρχει η πείνα με τόσα αγαθά», είπε ο Βασίλης.
«Κι όμως Βασίλη», του απάντησε η δασκάλα, «στις χώρες της Αφρικής και της
Ασίας, χιλιάδες άνθρωποι υποσιτίζονται, αρρωσταίνουν, πεθαίνουν αβιταμίνωση και
τελικά πεθαίνουν. Κάθε χρόνο, εξαιτίας της κακής διατροφής, χάνουν τη ζωή τους
6 εκατομμύρια παιδιά»!
Ποιος φταίει
γι' αυτή την κατάσταση;
«Κυρία», είπε η Πηνελόπη, «γιατί οι άνθρωποι δεν
βοηθούν τις χώρες αυτές, ώστε να σταματήσει η πείνα;». «Αιτία γι’ αυτό»,
απάντησε η δασκάλα, «είναι τα διάφορα οικονομικά συμφέροντα, οι κοινωνικές
αναταραχές και η αδιαφορία. Την κατάσταση χειροτερεύουν οι μεγάλες πλημμύρες
και οι ξηρασίες που συμβαίνουν σε αυτές τις περιοχές. Έτσι, οι αποστολές
βοήθειας δεν μπορούν να προσφέρουν τα απαραίτητα τρόφιμα στους κατοίκους των
χωρών που υποφέρουν. Όλα αυτά τα δεινά γεννήθηκαν από την απομάκρυνσή μας από
το θέλημα του Θεού, με συνέπεια την έλλειψη αγάπης στο συνάνθρωπό μας. Είναι
ένας πόλεμος δίχως όπλα, αλλά με χιλιάδες αθώους νεκρούς».
Οι προσπάθειες
των Διεθνών Οργανισμών δεν έχουν φέρει αποτέλεσμα – Εμείς μπορούμε να κάνουμε
κάτι;
«Μέχρι τώρα», συμπλήρωσε η δασκάλα, «οι προσπάθειες
της UNISEF και των άλλων οργανισμών για την εξάλειψη της πείνας δεν έφεραν τα
αποτελέσματα που θα έπρεπε. Η Εκκλησία μάς έχει προτείνει λύσεις, διδάσκοντας
την κοινοκτημοσύνη και την ελεημοσύνη με βάση τα λόγια του Κυρίου, «μακάριοι
όσοι δίνουν ελεημοσύνη, γιατί και αυτοί θα ελεηθούν από τον Θεό», με την
παραβολή του καλού Σαμαρείτη, αλλά και με παραδείγματα μέσα από τη ζωή των
αγίων της (Μέγας Βασίλειος). Και σήμερα όμως, η Εκκλησία της Ελλάδας έχει
αναλάβει πολλές πρωτοβουλίες (όπως η αποστολή ανθρωπιστικής βοήθειας στη
Νοτιοανατολική Ασία μετά τον μεγάλο σεισμό των Χριστουγέννων του 2004), για την
ανακούφιση του ανθρώπινου πόνου με τα φιλόπτωχα ταμεία, τα ορφανοτροφεία, τα
πτωχοκομεία τα γηροκομεία της, τους εράνους και την εξωτερική ιεραποστολή.
Έτσι, εφαρμόζει τα λόγια του Χριστού "να αγαπήσεις το διπλανό σου όπως
αγαπάς τον εαυτό σου", δείχνοντας τον τρόπο και το δρόμο για την εξάλειψη
του φαινομένου της πείνας.
Εάν κι εμείς θέλουμε πραγματικά να βοηθήσουμε, πρέπει
πρώτα να κάνουμε πράξη αυτή τη διδασκαλία. Έπειτα, να πιέσουμε με κάθε τρόπο,
ώστε οι κυβερνήσεις να αντιμετωπίσουν τις ανάγκες των πεινασμένων, πριν είναι
αργά. Αν και αρκετοί λαοί ήδη έχουν κινητοποιηθεί, αυτές οι προσπάθειες πρέπει
να συνεχιστούν από τις πλούσιες χώρες, ώστε οι πεινασμένοι αδελφοί μας να
σωθούν από την τραγική αυτή κατάσταση. Γι’ αυτό, η παγκόσμια κοινότητα θα
πρέπει να αντιδράσει σύντομα, αλλιώς το αποτέλεσμα θα είναι μια τεράστια
ανθρωπιστική καταστροφή χωρίς προηγούμενο».
ΠΑΡΑΘΕΜΑ
Οι τραγωδίες του πολέμου, της πείνας και της
φτώχειας, συνεχίζουν να κυριαρχούν ενώ η πολιτική, οικονομική και ανθρωπιστική
βοήθεια, συναντούν δυσκολίες. Οι ευθύνες της Διεθνούς κοινότητας για τα
εγκλήματα πολέμου και τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, είναι
ζητήματα που βρίσκονται στην καρδιά του προβληματισμού για την ανθρωπιστική
βοήθεια στις μέρες μας.
(Δημοσίευμα
της οργάνωσης «Γιατροί χωρίς σύνορα» με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα για τους
«Πληθυσμούς σε κίνδυνο» το 1996)
Β.
Χρέος όλων μας είναι ο αγώνας ενάντια σ’ αυτή την αδικία.
Γ. Ο
αγώνας αυτός πετυχαίνει μόνο όταν αγαπάμε τον διπλανό μας και θυσιαζόμαστε γι’
αυτόν.
Γύρω μας
συμβαίνουν άδικες πράξεις
Σήμερα η Ζωή είναι πολύ λυπημένη. Αυτή που ξεσήκωνε με
τα γέλια και τις φωνές της την τάξη, τώρα είναι σοβαρή και αμίλητη. Κάθεται στο
θρανίο της, αλλά το βλέμμα της ταξιδεύει αλλού. Ο δάσκαλος την κοιτάζει κι
αυτός λυπημένος. Πώς να εξηγήσει, όμως, στα παιδιά ότι η αγαπημένη τους
συμμαθήτρια είναι στεναχωρημένη, διότι χθες ο πατέρας της, μετά από τόσα χρόνια
εργασίας, απολύθηκε ξαφνικά από τη δουλειά του και πλέον είναι άνεργος; Πώς να
τους δώσει να καταλάβουν ότι η αδικία υπάρχει, όπως υπήρχε πάντοτε στον κόσμο,
αλλά δεν είναι παντοδύναμη;
Μέσα στην
κοινωνία δοκιμάζονται οι σχέσεις με το συνάνθρωπό μας
Ο δάσκαλος παρατηρεί τα σκεπτικά πρόσωπα: «Ξέρετε
παιδιά», τους λέει, «το να ζει κάποιος με άλλους ανθρώπους δεν είναι καθόλου
εύκολο. Υπάρχουν πράγματα που αναστατώνουν τις σχέσεις μας με τον διπλανό μας. Συχνά
αισθανόμαστε αδικημένοι, δίκαια ή άδικα, από τη συμπεριφορά κάποιων συνανθρώπων
μας και αυτό μας απογοητεύει. Αλλά κι εμείς κάποια στιγμή μπορεί να φανούμε
άδικοι!».
Η αδικία έχει
πολλές μορφές
Και ο δάσκαλος συνέχισε: «Κάποιοι άνθρωποι όμως, αν
και γνωρίζουν ότι αδικούν τον διπλανό τους, δεν νοιάζονται για το κακό που
κάνουν, επειδή τοποθετούν το συμφέρον τους πάνω από όλα. Του στερούν το
δικαίωμα της εργασίας, τον αφήνουν άστεγο, φτωχό ή απροστάτευτο και τον
εκμεταλλεύονται, όπως κάποιους από τους φτωχούς μετανάστες που έρχονται στην
πατρίδα μας. Πολλές φορές τον αδικούν, εγκαταλείποντάς τον στην αδυναμία του,
ενώ μπορούν να τον βοηθήσουν. Έτσι δείχνουν ένα απάνθρωπο πρόσωπο!».
Οι αγώνες για
δικαιοσύνη του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ
«Οι άνθρωποι», συνέχισε ο δάσκαλος, «πολλές φορές στην
ιστορία πήραν μέρος σε αγώνες για τη δικαιοσύνη. Ένας από αυτούς, ο Μάρτιν
Λούθερ Κινγκ, σπουδαίος άνθρωπος και γενναίος αγωνιστής, πρόσφερε τον εαυτό του
πριν από πολλά χρόνια στον αγώνα για την ισότητα και τη δικαιοσύνη ανάμεσα
στους ανθρώπους. Ο ίδιος ήταν μαύρος κι ένιωθε βαθιά μέσα του την αδικία και
τις διακρίσεις εναντίον όσων είχαν άλλο χρώμα, όπως αυτός. Ο αγώνας του ήταν
τόσο σκληρός, ώστε τελικά θυσιάστηκε για τις ιδέες του. Ωστόσο, το κήρυγμά του
έμεινε ζωντανό, και τελικά έγινε πραγματικότητα! Αυτό που κράτησε το κήρυγμά
του ζωντανό ήταν η φλόγα της αγάπης για τον συνάνθρωπο, όσο διαφορετικός και αν
είναι. Έλεγε ότι ο άνθρωπος δεν πρέπει να κρίνεται από το χρώμα του αλλά από
τον χαρακτήρα του και ονειρευόταν τη μέρα που μικρά μαύρα αγόρια και κορίτσια
θα κρατούσαν από το χέρι μικρά λευκά αγόρια και κορίτσια σαν αδέλφια τους».
Ο δίκαιος
άνθρωπος μιμείται το Χριστό
«Ο άγιος
Ιωάννης ο Χρυσόστομος μάς εξηγεί ότι κανείς άνθρωπος δεν γεννιέται άδικος. Όσο
όμως αδικεί τον αδελφό του, τόσο περισσότερο γίνεται ο ίδιος κακός, γιατί η
αιτία της αδικίας είναι να θέλουμε να γίνεται πάντοτε το θέλημά μας. Γι’ αυτό
και στο τέλος, αυτός που πραγματικά αδικείται είναι αυτός που αδικεί, αφού έτσι
καταστρέφει τον εαυτό του! Ο Μέγας Βασίλειος μας συμβουλεύει να μιμούμαστε την
Αληθινή Δικαιοσύνη, που είναι ο ίδιος ο Χριστός, ο οποίος σταυρώθηκε άδικα για
να σωθεί ο άνθρωπος από το κακό. Αυτό σημαίνει αυτοθυσία! Σημαίνει ότι εγκαταλείπουμε
το δικό μας θέλημα και υπηρετούμε τον συνάνθρωπό μας, εφαρμόζοντας το θέλημα
του Θεού! Έτσι η δικαιοσύνη συνδέεται και με την αγάπη. Όποιος πιστεύει σ’ αυτή
τη δικαιοσύνη, μια δικαιοσύνη που δεν πηγάζει από νόμους αλλά από την καρδιά,
μπορεί να αγωνιστεί, ώστε να την εφαρμόσει στις σχέσεις με τους γύρω του».
Ο αγώνας για
τη δικαιοσύνη είναι καθήκον μας
Ο δάσκαλος κοιτάζει και πάλι τη Ζωή. Το βλέμμα της
έχει ζωηρέψει! «Καταλαβαίνετε λοιπόν παιδιά», τονίζει, «ότι θα πρέπει να
νιώσουμε τη δικαιοσύνη ως βασικό μας καθήκον. Θα πρέπει, δηλαδή, να
αντιληφθούμε και το δικό μας ρόλο στην επικράτησή της στον κόσμο. Να είστε
σίγουροι, ότι όσο περισσότερο αγωνιζόμαστε για το δίκιο του αδελφού μας, τόσο
περισσότερο θα ζούμε την ενότητα μαζί του και την εξάλειψη της αδικίας».
ΠΑΡΑΘΕΜΑ
Να! O μισθός των εργατών που θέρισαν τα
χωράφια σας κι εσείς τους τον στερήσατε κραυγάζει. Και οι κραυγές των θεριστών
έφτασαν ως τ’ αφτιά του παντοδύναμου Κυρίου. Ζήσατε πάνω στη γη με απολαύσεις
και σπατάλες. Παχύνατε σαν τα ζώα, που τα πάνε για σφάξιμο. Καταδικάσατε και
φονεύσατε τον αθώο, ενώ αυτός δεν σας πρόβαλε αντίσταση.